کچوئیان
1396/5/18 چهارشنبه دکتر کچوئیان بررسی کرد؛ کارکردهای علوم انسانی مدرن/ آیا علوم اجتماعی عامل تحول و دگرگونی است؟ عضو هیأت علمی دانشگاه تهران با بیان اینکه تغییر جهان باید سمت و سوی جدید، آشکار و بروز و ظهور آگاهانه پیدا کند، گفت: اگر قرار باشد وارد دنیای جدیدی شویم این ورود حتما به مدد علم و نظر اتفاق می‌افتد.
به گزارش روابط عمومی دفتر تبلیغات اسلامی، یکی از اصلی‌ترین مظاهر تجدد،  علم جدید است؛ جدید بودن این علم بدین معناست که شرایط و مقدمات پدید آمدن آن فقط در عصر جدید (مدرنیته یا تجدد) فراهم شده و امکان پیدایی آن در سایر تمدن‌ها وجود نداشته است و این صورتی از یک مسئله‌ی کلی است که با ظهور و غلبه‌ی هر تمدنی، علم جدیدی که متناسب با فضای فرهنگی تمدنی و فضای معرفتی آن تمدن باشد، شکل می‌گیرد.

دکتر حسین کچوئیان عضو هیأت علمی دانشگاه تهران در کلاس آموزشی «نگاه جامعه شناختی به علم و کارکردهای علوم انسانی» سومین دوره طرح ملی گفتمان نخبگان علوم انسانی که صبح سه‌شنبه 17 مردادماه در مجتمع فردوس وسف برگزار شد، به بررسی کارکردهای علم جهان مدرن پرداخت.

*نقش علوم مختلف در شکل‌دهی جهان مدرن

وی با بیان اینکه جهان مدرن با یک علم شکل نگرفته و همه علوم در شکل‌دهی آن نقش دارند، گفت: ‌وقتی تمدنی بدون تقدم و تأخر متحول می‌شود، آنچه به دنبال آن اتفاق می‌افتد دگرگونی در تمام علوم است و آن چرخشی که منشأ شکل‌گیری دنیای متفاوت می‌شود اختصاص به یک جا ندارد.

استاد دانشگاه تهران آغاز تحول جهان مدرن را تحول علم مدرن در حوزه‌های طبیعی و فیزیک عنوان کرد و با اشاره به طبقه‌بندی کنت از علم که ماهیت تجربی دارد گفت: کنت با نگاه به سیر تحول علم در جهان مدرن از ریاضی تا جامعه‌شناسی، این طبقه‌بندی را ارائه داده است.

وی اظهار داشت: آنچه توسط نیوتن، کپلر و دانشمدان دیگر در علوم طبیعی اتفاق افتاد ضرورت تغییر علوم اجتماعی را مطرح کرد و اگر نگوییم که علوم طبیعی نقش مهم‌تری در این تحول و شکل‌دهی به جهان مدرن داشته است، حداقل باید بگوییم که همه حوزه‌ها را در بر می‌گیرد.

*علوم طبیعی جهان را مدیریت می‌کند

دکتر کچوئیان تصریح کرد: درست است علوم انسانی تغییرات را ماهوی و عمق آن را گسترده می‌کند اما آنچه الآن اتفاق می‌‌افتد در علوم طبیعی، فیزیک، ‌ریاضی و مانند اینها است که جهان را مدیریت می‌کند و پیش می‌برد و پای ثابت اوضاع و احوال تمدنی موجود به شمار می‌رود.

وی با بیان اینکه برای داشتن ساختار تمدنی متفاوت باید بدانیم که همه این حوزه‌های علوم دگرگون می‌شود، گفت: هرچند الآن سخن گفتن از تغییرات در علوم اجتماعی راحت‌تر است و به دلایلی از تغییرات علوم طبیعی سخن نمی‌گویند اما وقتی تغییرات حاصل شود، همه چیز تغییر می‌کند.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی بحث تأخر و تقدم امور را جای سؤال دانست و با بیان اینکه هنوز محل آغاز تغییرات مشخص نیست، ابراز کرد: هنوز نمی‌دانیم که اول باید آدم بیدار شود دنبال علم برود و یا باید علم پیدا کند و وقتی آگاه شد دنبال تغییرات برود؛ این یعنی تقدم و تأخر تغییرات همه جا موضوعیت دارد.

*آغاز تغییرات جهان مدرن از علم یا عمل

وی با طرح این سؤال که وقتی جهان مدرن تغییر کرد، این تغییرات از کجا شروع شد، از حوره علم یا از حوزه عمل، پاسخ به این پرسش را دارای پیچیدگی‌هایی دانست که پاسخ به نظریه فوق را از منظر حل آن سخت می‌کند.

دکتر کچوئیان گفت: وقتی چیزی عوض شود، ‌تصور ما تغییر ذهن است، اما سؤال اینجاست که ذهن چگونه عوض می‌شود و تا وقتی در جهانی زندگی می‌کنیم که همه چیز به روال معمول خود سیر می‌کند، چگونگی این تغییر مطرح است.

وی با بیان اینکه تا قبل از دوره‌های اخیر علم تقدم داشته است، تصریح کرد: نظریه‌پردازان گذشته مطرح می‌کردند که همه چیز با تغییرات علمی شروع شده است تا این‌که در دوران متأخر بحث پرکتیکال در علم مطرح شد.

استاد دانشگاه تهران با اشاره به اینکه چرخش معنایی، هرمنوتیک، فرهنگی و مانند آن در حوزه نظریه‌پردازی توجه را به علم معطوف می‌کند، اظهار داشت: تا پیش از این چرخش به اهمیتی که کنش و نفس عمل در ایجاد تغییر داشته توجه نکرده‌اند و آن تغییری را هم که در فوکو می‌بینیم از این عامل تغییر انتقال از دیرینه‌‌شناسی تا تبارشناسی است.

وی تغییر رویدادهای عملی و ترکیب این تغییرات را سبب ایجاد تغییر ماهوی در جهان انسانی دانست و گفت: دگرگونی‌های نظری جایی اتفاق می‌افتند که قبل از آن بسیاری از چیزهای دیگر اتفاق افتاده است، مانند اینکه گفته می‌شود که پیش از تغییرات تفکری باید تغییرات تمدنی را جستجو کرد.

*تغییر جهان باید سمت و سوی آگاهانه پیدا کند

کچوئیان با بیان اینکه اگر قرار بر تغییر جهان باشد باید سمت و سوی جدید، آشکار و بروز و ظهور آگاهانه پیدا کند، اظهار داشت: عمل بسیار مهم است اما اگر قرار باشد وارد دنیای جدیدی شویم این ورود حتما به مدد علم و نظر اتفاق می‌افتد.


وی افزود: پیش از علوم اجتماعی کسی از تغییر فیزیک سخن نمی‌گفت و دنبال تغییر نظریه‌های فیزیکی بودند اما وقتی به علوم اجتماعی رسید این خودآگاهی آمد که دیگر ما این علوم را نمی‌خواهیم و خواستار علوم جدیدی هستیم.

کنت نخستین نظریه‌پرداز کارکرد علوم اجتماعی*
دکتر کچوئیان با بیان اینکه نخستین نظریه‌پردازی‌ها درباره کارکرد علوم اجتماعی مدرن را کنت ارائه کرده است، از قرن هجدهم میلادی به عنوان قرن خودآگاهی مدرنیته نام برد و اظهار داشت: کانت براساس قانون مراحل سه‌گانه و نگاه به تحولات غرب، نظریه خود را مطرح کرده است.

عضو شورای انقلاب فرهنگی کلید حل مسئله و تغییر جهان مدرن را در دستان کنت دانست و افزود: نظریه کنت فراخوان اجتماعی برای کمک به خارج کردن جهان از بحران و کمک به ایده‌آل‌ها و کارکردهای جهان بود.

استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه جهان به واسطه علم متحول و دگرگون شده است، خاطرنشان کرد: اگر جهان مدرن به بشریت وعده داد که این جهان را آنگونه که باید بدون بیماری،‌ فقر، ‌خشونت، ظلم و تجاوز، می‌سازد، معتقد بود که تغییر این جهان از طریق علم به وجود می‌آید.

وی خاطرنشان کرد: کسانی که از علم مدرن دفاع می‌کنند در واقع از کارکردهای ایدئولوژیک علم مدرن و در واقع از بخش الاهیاتی آن دفاع می‌کنند، چراکه جهان اجتماعی را در دل علم مدرن نمی‌توان تبیین کرد و توضیح داد.

این استاد دانشگاه افزود که علاوه بر نگاه کارکردی و ادارۀ جامعه به علوم اجتماعی، به نگاه رهایی بخش که عمدتاً با مارکس آغاز شده اشاره کرد. این نگاه که در جامعه شناسی، شاخۀ دیگری از این علم را نمایندگی می‌کند، مشهور به جامعه شناسی انتقادی یا علوم اجتماعی رهایی بخش است.

لازم به ذکر است که حسین کچوئیان، زاده 338 در استان تهران، جامعه‌شناس، عضو هیأت علمی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران و عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی است.

پژوهش‌های او عمدتا در حوزه نظریه‌های کلام جامعه‌شناسی و جامعه‌شناسی معرفت قرار دارد.

وی فارغ التحصیل دانشگاه منچستر و دارای تحصیلات حوزوی است که هویت ما، تجددشناسی و غرب‌شناسی و نظریه‌های جهانی شدن، نمونه‌ای از تألیفات ارزشمند این ایشان به شمار می‌رود.
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
نظر
نسخه قابل چاپ
آخرین اخبار دفتر تبلیغات اسلامی

ثبت نام دوره های تربیت مبلغ معارف اسلامی با گرایش های مختلف
دوره آموزشی احکام ویژه مبلغان و کارشناسان پاسخگو به سؤالات دینی با حضور حجت الاسلام والمسلمین دارینی از سر گرفته شد.

بوستان کتاب به مدت یک ماه نمایشگاه می شود
همزمان و در راستای طرح تابستانه کتاب، فروشگاه های بوستان کتاب در قم و اصفهان، به مدت یک ماه تبدیل به نمایشگاه کتاب می  شوند.

پيگيري پروژه مطالعات نظام‌سازي قرآني
رئيس پژوهشكده فرهنگ و معارف قرآن گفت: پروژه مطالعات نظام‌سازي قرآني در دستور كار است كه انشاء الله اوايل سال 97 حداقل سه جلد كتاب در اين زمينه منتشر مي‌‌شود.

توحید و ولایت اهل بیت (ع) کلیدهای هدایت اند
رئیس دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم عنوان کرد: شیطان دزد ایمان است که اگر در خانه ای وارد شود به دنبال اشیاء گران قیمت خواهد بود و چیزی گرانبهاتر از توحید و ولایت در وجود آدمی نیست.

علم ابزار دست انسان نیست
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی علمی که محصول برساخته ذهن یا حیات اجتماعی انسان باشد را سبب تسلط انسان بر علم دانست و سرآغاز خطا خواند.

واکنش رییس دفتر تبلیغات اسلامی به مخالفان ایده علوم انسانی اسلامی
رییس دفتر تبلیغات اسلامی ابراز امیدواری کرد که در گفتمان طرح ملی نخبگان افرادی تربیت شوند که با اعتقاد و تعهد نسبت به علوم انسانی اسلامی عملا چرخه دانش علوم انسانی اسلامی را به حرکت درآورند.

خسروباقری: تصور دائرة‌المعارف بودن دین را قبول ندارم/ حجت‌الاسلام پیروزمند: دین باید یک نگاه فراگیر نسبت به موضوعات داشته باشد
قلمرو و امکان تحقق علوم انسانی اسلامی عنوان مناظره و گفتگوی علمی سومین دوره آموزشی گفتمان نخبگان علوم انسانی بود که در دهکده وسف برگزار شد.

زمینه‌های شکل‌گیری علم دینی از تردید تا واقعیت
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با نگاهی انتقادی نسبت به وضعیت فعلی و موجود جامعۀ علمی ایران، هرچند امکان شکل‌گیری علم دینی را ذاتاً ممتنع نمی‌داند، اما در امکان وقوعی آن، تردید دارد.

دانشجویان نخبه علوم انسانی امید تمدن‌سازی کشور هستند
معاون بنیاد ملی نخبگان کشور با بیان اینکه اگر امیدی به تمدن‌سازی داریم باید نگاه درست به علوم انسانی داشته باشیم، دانشجویان نخبه علوم انسانی را امید کشور در این زمینه دانست.

امکان علم دینی از دیدگاه استاد گلشنی
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به محدودیت‌های علم در پاسخ‌گویی به تمام مسائل بشر، به تحلیل تاریخی نسبت علم و دین پرداخت.

گزارش تصویری
Guest (PortalGuest)

پورتال اطلاع رسانی دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم
مجری سایت : شرکت سیگما